„VOLUCER-26” – powiatowo-gminne ćwiczenie obronne

W dniach 6–7 października 2026 r. na terenie Powiatu Piaseczyńskiego przeprowadzono powiatowo-gminne ćwiczenie obronne pod kryptonimem „VOLUCER-26”, realizowane zgodnie z wojewódzkim harmonogramem ćwiczeń obronnych.

Ćwiczenie zostało zorganizowane przez Wydział Bezpieczeństwa i Ochrony Ludności. Objęło ono Powiat Piaseczyński oraz wszystkie sześć gmin powiatu: Piaseczno, Lesznowolę, Konstancin-Jeziornę, Prażmów, Tarczyn i Górę Kalwarię. Jego zasadniczym celem było praktyczne sprawdzenie przygotowania administracji samorządowej, służb, straży, podmiotów ratowniczych i ochrony ludności do działania w warunkach podwyższonej gotowości oraz w sytuacji nagłego, wielowątkowego zagrożenia. 

Tegoroczny „VOLUCER-26” został oparty na dwóch głównych filarach praktycznych. Pierwszym było osiągnięcie gotowości i uruchomienie Głównego Stanowiska Kierowania Starosty Piaseczyńskiego – GSK, drugim natomiast rozbudowany epizod terenowy dotyczący ataku bezzałogowych statków powietrznych na infrastrukturę w obszarze o dużym zagęszczeniu ludności.

Pierwszy z epizodów miał charakter praktyczno-sztabowy i służył sprawdzeniu, czy Główne Stanowisko Kierowania Starosty Piaseczyńskiego jest przygotowane do rzeczywistego przejęcia i realizacji zadań w warunkach podwyższonej gotowości obronnej.

Nie chodziło wyłącznie o formalne zebranie obsady stanowiska. Ćwiczący musieli osiągnąć faktyczną gotowość organizacyjną, kadrową, techniczną i dokumentacyjną, uruchomić stanowiska pracy, środki łączności, system obiegu informacji oraz rozpocząć prowadzenie dokumentacji i meldunków. 

W strukturze GSK działały m.in. grupa kierowania i planowania, grupa analiz i przygotowania, węzeł łączności, zespół obsługi medialnej oraz zespół zabezpieczenia logistycznego. Ich zadaniem było stworzenie jednego, aktualnego obrazu sytuacji, analiza napływających informacji, przygotowywanie wariantów działania i rekomendacji oraz zapewnienie sprawnego przekazywania decyzji i meldunków.

Ćwiczono więc cały cykl pracy stanowiska kierowania – od przyjęcia informacji i zadania, przez ocenę sytuacji i planowanie, po przekazanie poleceń do wykonania i kontrolę ich realizacji.

Istotnym elementem było również sprawdzenie systemów łączności oraz przepływu informacji pomiędzy Wojewodą Mazowieckim, Starostą Piaseczyńskim, służbami oraz gminami. Jednym z założeń ćwiczenia było bowiem sprawdzenie, czy w sytuacji kryzysowej lub obronnej wszystkie szczeble administracji są w stanie działać na podstawie tego samego, aktualnego obrazu sytuacji.

Drugi, najbardziej rozbudowany epizod praktyczny przeprowadzono 7 października na terenie firmy KUBARA LAMINA S.A. w Piasecznie.

Scenariusz zakładał wystąpienie zdarzenia o charakterze hybrydowym, terrorystycznym lub militarnym, polegającego na uderzeniu bezzałogowych statków powietrznych – BSP, czyli dronów – w infrastrukturę znajdującą się na obszarze zurbanizowanym i gęsto zaludnionym.

Jednocześnie wyraźnie przyjęto, że ćwiczeniu nie podlega sposób przeprowadzenia samego ataku. Przedmiotem sprawdzenia była reakcja całego systemu bezpieczeństwa, ochrony ludności, administracji i ratownictwa na jego skutki.

Według scenariusza pierwszym sygnałem były informacje o nietypowych obiektach latających pojawiających się nad rejonem zakładu i zabudowy mieszkaniowej. Następnie dochodziło do gwałtownych zdarzeń skutkujących pożarem infrastruktury, uszkodzeniem budynku administracyjno-produkcyjnego, przerwą w dostawie energii elektrycznej oraz powstaniem paniki wśród części osób znajdujących się w zagrożonym rejonie. 

Scenariusz przewidywał równoczesne wystąpienie wielu problemów: pożaru i zadymienia, uszkodzeń budynków i pojazdów, odłamków i elementów niebezpiecznych, konieczności częściowej ewakuacji zakładu i pobliskiej zabudowy, wielu osób poszkodowanych.

Wśród symulowanych poszkodowanych znajdowały się osoby z różnymi obrażeniami i potrzebami: m.in. osoby nieprzytomne, poparzone, z urazami kończyn, objawami podtrucia dymem, ranami od odłamków szkła, osoby w silnej reakcji stresowej, osoby starsze wymagające pomocy w ewakuacji oraz dzieci oddzielone od opiekunów.

Epizod wymagał więc jednoczesnego uruchomienia działań ratowniczo-gaśniczych, medycznych, ewakuacyjnych, porządkowych, logistycznych, informacyjnych i koordynacyjnych.  Organizowano również punkt przyjęcia sił i środków, miejsce pomocy medycznej oraz rejon koncentracji osób ewakuowanych.

Równolegle prowadzono akcję gaśniczą, ratowanie osób zagrożonych, ewakuację, udzielanie kwalifikowanej pierwszej pomocy i segregację medyczną. W scenariuszu zakładano również konieczność oceny stanu konstrukcji obiektu, zagrożeń ze strony instalacji technicznych.

Bardzo ważnym elementem było sprawdzenie wymiany informacji pomiędzy miejscem zdarzenia a stanowiskami kierowania. Powiatowe Centrum Zarządzania Kryzysowego – PCZK zbierało informacje dotyczące sytuacji, liczby poszkodowanych i ewakuowanych, zaangażowanych sił i środków, potrzeb logistycznych oraz stanu infrastruktury. Na tej podstawie aktualizowany był obraz sytuacji i przygotowywane były meldunki.

W działaniach uczestniczyły: Komenda Powiatowa Państwowej Straży Pożarnej w Piasecznie – KP PSP, jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych należące do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego – OSP KSRG:  Piaseczno,  Bielawa, Chojnów, Jazgarzew, Mroków, Złotokłos, Skolimów, Kawęczynek, Góra Kalwaria, Wojciechowice, Nowy Prażmów, Nowa Wola, a także Policja i Straż Miejska Gminy Piaseczno.

W ćwiczeniu brała również udział 6. Mazowiecka Brygada Obrony Terytorialnej – 6 MBOT, włączając się w działania wspierające i współpracę z pozostałymi elementami systemu bezpieczeństwa. Prowadziła ona segregację rannych oraz szpital polowy, który dla potrzeb ćwiczenia musiał sprostać ocenie stanu i zaopatrzeniu wstępnemu kilkudziesięciu poszkodowanych.  

W zabezpieczeniu ratowniczym uczestniczyły również Fundacja SRS oraz Piaseczyńskie Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe – Piaseczyńskie WOPR, wspierające działania związane z pomocą poszkodowanym i zabezpieczeniem ćwiczenia.

Wśród uczestników znalazła się także firma TELDAT, odpowiedzialna za rozwój i funkcjonowanie Systemu Zarządzania Kryzysowego JAŚMIN – SZK JAŚMIN, pozwalającego wspomagać pracę stanowisk kierowania i prezentowanie bieżącej sytuacji operacyjnej.

Szczególne znaczenie miało także zaangażowanie gospodarza miejsca ćwiczenia. Prezes firmy KUBARA LAMINA S.A. Jerzy Kubara wraz z pracownikami przedsiębiorstwa uczestniczył w przygotowaniu i realizacji epizodu. Dzięki współpracy zarządcy terenu możliwe było przeprowadzenie działań w rzeczywistym obiekcie przemysłowym, a więc w warunkach znacznie bardziej zbliżonych do tych, z którymi służby i administracja mogłyby spotkać się podczas realnego zdarzenia.

„VOLUCER-26” miał przede wszystkim charakter sprawdzający. Oceniano nie tylko sposób prowadzenia działań w terenie, ale również jakość decyzji podejmowanych poza miejscem zdarzenia.

Sprawdzano m.in. skuteczność przyjęcia i weryfikacji informacji o zagrożeniu, uruchomienie procedur alarmowania i ostrzegania mieszkańców, szybkość dysponowania sił i środków, organizację ewakuacji, segregację i pomoc medyczną, współdziałanie PSP, OSP, Policji i innych podmiotów oraz komunikację pomiędzy służbami a administracją. Część zadań realizowano aplikacyjnie, co dopuszczalne jest w tego rodzaju ćwiczeniu.

Wnioski z ćwiczenia Volucer-26 pozwolą na opracowanie katalogu potrzeb, których realizacja wzmocni odporność na wystąpienie sytuacji kryzysowych. 

Przeczytaj także